OnFlu

Όταν εκδηλωθεί η επόμενη πανδημία γρίπης, η επιχειρηματική δραστηριότητα θα δεχθεί ένα μεγάλο πλήγμα, οι επιπτώσεις του οποίου μπορεί να διαρκέσουν έως και 18 μήνες. Μεταξύ 30 και 50% των εργαζομένων θα απουσιάζουν από τη δουλειά τους στην κορύφωση της πανδημίας. Σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις, ο αντίκτυπος μιας πανδημίας γρίπης στην παγκόσμια οικονομία ενδέχεται να φτάσει το 1,5 τρισεκατομμύριο δολάρια. [1] Έτσι λοιπόν, οι εταιρείες πρέπει να αναπτύξουν αυστηρά σχέδια εκτάκτου ανάγκης ώστε να περιοριστεί ο αντίκτυπος μιας επιδημίας γρίπης στους εργαζομένους, την επιχειρηματική δραστηριότητα, τις υποδομές και την κοινωνία.

Το σύνολο της επιχειρηματικής κοινότητας και κάθε εταιρεία χωριστά καλούνται να εκπονήσουν τέτοια σχέδια με προτροπή των κυβερνήσεων και του ΠΟΥ.

Γιατί οι επιχειρήσεις πρέπει να προετοιμαστούν

Αν και οι κυβερνήσεις λαμβάνουν μέτρα για την προετοιμασία των χωρών τους έναντι ενδεχόμενης πανδημίας, αυτά τα σχέδια δεν είναι δυνατό να καλύψουν τις ανάγκες όλων των πολιτών στο δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα. Οι εκπρόσωποι που συμμετέχουν στην ετήσια συνάντηση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ επιμένουν ότι η βέλτιστη λύση στο πρόβλημα είναι η εκπόνηση σχεδίων ετοιμότητας τόσο από τις κυβερνήσεις όσο και από τις επιχειρήσεις.

Οι επιχειρήσεις πρέπει να προετοιμαστούν για τρεις βασικούς λόγους:

1. κοινωνική ευθύνη – πολλές επιχειρήσεις παρέχουν ζωτικής σημασίας υπηρεσίες που δεν μπορούν να ανασταλούν στη διάρκεια πανδημίας (π.χ. τρόφιμα, νερό, διάθεση απορριμμάτων). Αυτές οι εταιρείες έχουν την κοινωνική ευθύνη να διασφαλίσουν τη συνέχιση της λειτουργίας τους ακόμη και αν το προσωπικό τους μειωθεί δραματικά.
2. ευεξία των εργαζομένων – δεν είναι οι εταιρείες που παράγουν αλλά οι άνθρωποι. Πολλές εταιρείες δηλώνουν – ορθώς – ότι οι άνθρωποι είναι ο πλέον σημαντικός τους πόρος. Η σωστή προετοιμασία για το ενδεχόμενο πανδημίας δεν μπορεί παρά να συμπεριλάβει και μέτρα για την προστασία αυτού του σημαντικού πόρου.
3. αξία για τους μετόχους – η πανδημία γρίπης δεν είναι ένας κίνδυνος του οποίου την ύπαρξη αγνοούμε. Είναι λοιπόν υποχρέωση των ιθυνόντων των εταιρειών να ελαχιστοποιήσουν τον δυνητικό του αντίκτυπο. Η «ικανότητα διαχείρισης κρίσεων» είναι ένα νέο σημαντικότατο κριτήριο για τη χρηστή εταιρική διακυβέρνηση, διότι:

• μεταφράζεται σε μείζονα άμεσο αντίκτυπο στην αξία της εταιρείας για τους μετόχους
• έχει μακροπρόθεσμο αντίκτυπο στη φήμη/όνομα της εταιρείας επηρεάζοντας έτσι το μερίδιό της στην αγορά.

Πώς θα επηρεάσει την επιχείρησή μου μια πανδημία γρίπης; [2]

Αν εκδηλωθεί πανδημία γρίπης, θα υπάρξουν πολλά κρούσματα και θύματα παντού στον κόσμο, με αποτέλεσμα υπερφόρτωση των υπηρεσιών υγείας και κοινωνική αναταραχή. Επιπλέον, ο αντίκτυπος στις επιχειρήσεις θα είναι σημαντικός, μεταξύ άλλων λόγω των εξής:

Απώλεια παραγωγικότητας:

• αυξημένες απουσίες από τη δουλειά (κατά μέσο όρο, το ποσοστό μπορεί να αγγίξει το 30% για κάθε κλάδο) λόγω ασθενείας του ίδιου του εργαζομένου ή γιατί πρέπει να περιθάλψει κάποιον άρρωστο φίλο ή συγγενή, και αποφυγή κοινωνικών συναναστροφών [2]
• κατά μέσο όρο, κάθε εργαζόμενος αναμένεται ότι θα χάσει 3 εβδομάδες εργασίας στη διάρκεια μιας πανδημίας γρίπης [2]
• τα σχολεία είναι πολύ πιθανό να κλείσουν λίγο μετά το ξέσπασμα της πανδημίας, με αποτέλεσμα οι εργαζόμενοι να αναγκαστούν να απουσιάσουν με ελάχιστη προειδοποίηση.
• σύμφωνα με εκτιμήσεις, το 2,5% των εργαζομένων σε κάθε τομέα θα χάσει τη ζωή του [2]
• υπάρχει ο κίνδυνος ορισμένες εταιρείες να μην μπορέσουν να υποστηρίξουν την αύξηση της τηλεργασίας που θα απαιτηθεί.

Διαταραχές στις αλυσίδες εφοδιασμού:

• τα προβλήματα στα δίκτυα μεταφορών θα δυσχεράνουν την παραλαβή και παράδοση αγαθών
• αδυναμία συνέχισης της λειτουργίας διαφόρων επιχειρήσεων λόγω ελλείψεων σε προσωπικό και προμήθειες ή επιβράδυνση της εξυπηρέτησης
• κλείσιμο εγκαταστάσεων λόγω μέτρων για τον περιορισμό της πανδημίας (π.χ. αποφυγή κοινωνικών επαφών).

Μείωση της ζήτησης προϊόντων και υπηρεσιών:

• μείωση της πελατειακής βάσης λόγω ασθενείας
• οι πελάτες είναι πολύ πιθανό να αποφεύγουν τα εμπορικά κέντρα, τα εστιατόρια, τους χώρους ψυχαγωγίας προκειμένου να μην κολλήσουν τον ιό.
• δυνητική μείωση των εισοδημάτων και των προαιρετικών δαπανών καθώς οι επιχειρήσεις θα αναγκάζονται να διακόψουν τη λειτουργία τους.

Μείωση των διεθνών μετακινήσεων:

• οι κυβερνήσεις θα επιβάλουν κατά πάσα πιθανότητα περιορισμούς στα διεθνή ταξίδια
• οι ταξιδιώτες θα αποφεύγουν περιοχές όπου υπάρχουν εστίες της πανδημίας
• οι εταιρείες οι εργαζόμενοι των οποίων πρέπει να ταξιδεύουν συχνά θα επηρεαστούν αρνητικά.

Πώς μπορείτε να συμβάλετε στην προστασία της επιχείρησής σας;

Το σημαντικότερο μέτρο είναι η εκπόνηση ενός σχεδίου ετοιμότητας ήδη από τώρα. Υπάρχουν διάφορα μέτρα προετοιμασίας που μπορούν να ληφθούν:

1. Δημιουργία μιας ενδοεταιρικής ομάδας για την εκπόνηση σχεδίων ετοιμότητας σε περίπτωση πανδημίας και μελέτη των κατευθυντήριων γραμμών των Κέντρων Ελέγχου Λοιμώξεων για την άντληση ιδεών που μπορούν να περιληφθούν στο σχέδιο ετοιμότητας της επιχείρησής σας.
2. Διεύρυνση της εντολής του τμήματος της επιχείρησής σας που είναι αρμόδιο για τη διαχείριση κρίσεων ώστε να συμπεριλάβει και τον σχεδιασμό για την αντιμετώπιση πανδημίας.
3. Συνεργασία με ειδική συμβουλευτική εταιρεία ώστε να προετοιμαστείτε κατάλληλα για το ενδεχόμενο πανδημίας γρίπης.

Οι άλλες επιχειρήσεις έχουν προετοιμαστεί;

Η πλειονότητα των επιχειρήσεων δεν έχει ακόμη εκπονήσει σχέδια ετοιμότητας:

• σε έρευνα με ερωτηματολόγιο που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο συνεδρίου για την πανδημική γρίπη τον Φεβρουάριο του 2006, μόνο 18% των συμμετεχόντων δήλωσαν ότι η επιχείρησή τους διέθετε σχέδιο ετοιμότητας. [3]
• τον Νοέμβριο του 2006 στο πλαίσιο άλλης έρευνας με ερωτηματολόγιο, 66% των ερωτηθέντων δήλωσαν ότι οι επιχειρήσεις τους δεν ήταν επαρκώς προετοιμασμένες ώστε να αντιμετωπίσουν ενδεχόμενη πανδημία γρίπης. [4]

Οι επιχειρήσεις που έχουν εκπονήσει σχέδια ετοιμότητας για την περίπτωση πανδημίας, καλύπτουν κυρίως τους εξής τομείς: [5]

• απρόσκοπτη συνέχιση λειτουργίας: αντίκτυπος των απουσιών του προσωπικού στις επιχειρηματικές δραστηριότητες, την τεχνολογία, τα ταξίδια.
• ευαισθητοποίηση/εκπαίδευση: επικοινωνία εργαζομένων, εκπαιδευτικό υλικό
• πρόληψη: προαγωγή της καλής υγείας, εξασφάλιση προμηθειών
• αγορά αντιικών για τους εργαζομένους.

Τι κάνουν μερικές από τις μεγαλύτερες εταιρείες του κόσμου

 

Εταιρεία	Χαρακτηριστικά μέτρα προετοιμασίας για το ενδεχόμενο πανδημίας γρίπης
HSBC [6]	Ανάπτυξη σχεδίων τηλεργασίας ώστε σε περίπτωση πανδημίας γρίπης έως 50% του προσωπικού να είναι σε θέση να εργαστεί ακόμη και αν δεν μπορεί να μεταβεί στο χώρο εργασίας του.
Microsoft [7]	Χορήγησε στους 1200 εργαζομένους της στις εγκαταστάσεις Mountain View αντισηπτικό τζελ για την απολύμανση των χεριών και τους παρέπεμψε σε ιστοσελίδα με πληροφορίες για τη γρίπη των πτηνών. Εγκατέστησε επίσης διανεμητές αντισηπτικού τζελ σε όλα της τα κτίρια.
Boeing [5]	Σύσταση ομάδας εργασίας για τη μελέτη θεμάτων που άπτονται της διαχείρισης κρίσεων και της προστασίας των εργαζομένων. Προσωπικό ασφαλείας για την εκτέλεση των βασικών λειτουργιών. Εκτιμώμενο ποσοστό απουσίας έως 30%. Διερεύνηση λύσεων για την ελαχιστοποίηση της διαταραχής της λειτουργίας της επιχείρησης (π.χ. αλληλοεκπαίδευση, αναδιαμόρφωση βαρδιών, εξ αποστάσεως εργασία).
Virgin Atlantic [5]	Αγορά 10.000 αντιικών θεραπειών για τους εργαζομένους που πραγματοποιούν συχνά διεθνή ταξίδια.

 

1. World Bank. Evaluating the economic consequences of avian influenza. Διαθέσιμο εδώ.
2. Congressional Budget Office. A potential influenza pandemic: possible macroeconomic effects and policy issues. December 2005. Διαθέσιμο εδώ.
3. Center for Infectious Disease Research & Policy. 2006 Summit Coverage: Conference poll: 18% of businesses have a pandemic plan. February 15, 2006. Διαθέσιμο εδώ.
4. Deloitte Center for Health Solutions. Business preparations for pandemic flu. 2006. Διαθέσιμο εδώ.
5. Ruiz G. Business continuity plans for an avian flu pandemic largely off workforce radar. Workforce Management. December 12, 2005. Διαθέσιμο εδώ.
6. Financial Times. HSBC warns on possible bird flu toll. [Δελτίο τύπου]. January 10, 2006. Διαθέσιμο εδώ.
7. KNTV-TV (NBC). Bay area companies prepare for bird flu. [Δελτίο τύπου]. February 14, 2006. Διαθέσιμο εδώ.